Μέσα κοινωνικής δικτύωσης και νέοι.

φωτ2

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αποτελούν, αναμφισβήτητα, ένα μέρος της καθημερινότητας των περισσότερων ανθρώπων και, ιδιαίτερα, των νέων. Όλο και περισσότερα άτομα, ακόμη και οι πιο διστακτικοί ή οι «εγώ, ποτέ! » αποφασίζουν να «ενδώσουν» ,εν τέλει, σε αυτά. Επειδή,όμως, πολλές είναι οι θεωρίες γύρω από αυτό το θέμα και, συνήθως οι συζητήσεις ατέρμονες, αποφάσισα να προβάλλω τη «ματιά» των νέων ανθρώπων, σχετικά με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, θεωρώντας το πιο άμεσο και κατατοπιστικό. Δημιούργησα,λοιπόν, ένα ερωτηματολόγιο με 14 ερωτήσεις σχετικά με τα «social media», το οποίο απαντήθηκε από 70 άτομα, ηλικίας από 19-23 ετών. Πιστεύω πως αποτελεί ένα ικανοποιητικό δείγμα, προκειμένου να εξαχθούν κάποια στοιχειώδη συμπεράσματα.

Όπως είναι λογικό, πλέον,  το σύνολο των ερωτηθέντων απάντησε πως χρησιμοποιεί περισσότερο το «Facebook», οι περισσότεροι, όμως είναι μέλη και σε άλλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπως για παράδειγμα  στο skype, viber, instagram, snapchat κτλ.

Στην ερώτηση σχετικά με το πόση ώρα ασχολούνται με αυτά, οι περισσότεροι ισχυρίστηκαν πως αφιερώνουν 1-3 ώρες (ποσοστό 41,4 %) , το οποίο θα μπορούσε να κονταροχτυπηθεί με αυτούς που αφιερώνουν 4-6 ώρες ( 38,6 %). Λιγότεροι είναι αυτοί που επιλέγουν να ασχολούνται με τα εν λόγω μέσα άνω των 8 ωρών. Σε αυτό το διάστημα οι περισσότεροι επιλέγουν να επικοινωνούν με άλλα άτομα, ενώ ένα μικρό ποσοστό επιθυμεί  να ανεβάζει φωτογραφίες, συνδέσμους ή να παρακολουθεί τις κοινοποιήσεις των υπόλοιπων χρηστών.

Επιπροσθέτως, περίπου 50 άτομα, δήλωσαν πως θα μπορούσαν να ζήσουν χωρίς αυτά για μία εβδομάδα και κάπου εδώ σκέφτηκα, πως θα έπρεπε, ενδεχομένως, να είχα αναφερθεί σε μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, καθώς μία εβδομάδα, φαντάζει σε όλους μας ελάχιστη, αν και δε νομίζω ότι στην πράξη θα μας φαινόταν τόσο εύκολο, έχοντας συνηθίσει να τα χρησιμοποιούμε καθημερινά.

Αυτό που με εντυπωσίασε αρκετά ήταν το γεγονός ότι οι περισσότεροι συμπλήρωσαν ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δε συμβάλλουν ούτε στην περαιτέρω κοινωνικοποίησή τους, αλλά ούτε και τους βοηθούν να περάσουν δημιουργικό χρόνο, ενώ αρκετοί ήταν εκείνοι που σημείωσαν πως ναι μεν τους βοηθούν στο να κοινωνικοποιηθούν, αλλά όχι στο να περάσουν δημιουργικά τον χρόνο τους. Πρόκειται για ασχολίες, στις  οποίες αφιερώνουμε αρκετό χρόνο από την καθημερινότητα μας, άλλοι περισσότερο, άλλοι λιγότερο, και θεωρώ πως οι δύο παράγοντες που προαναφέρθησαν είναι βασικοί για να ασχολείσαι με κάτι. Εδώ, βέβαια, υπάρχει και ο αντίλογος, ότι οι περισσότεροι, ενδεχομένως, να τα χρησιμοποιούν για να χαλαρώσουν, να συνομιλήσουν με τα άτομα που επιθυμούν και, απλώς, για να αποφορτιστούν. Λογικό ακούγεται, αν και οι γνώμεις, συχνά, διίστανται.

Στη συνέχεια, θέλησα να ρωτήσω σχετικά με το τι πιστεύουν πως πρέπει να αλλάξει ή να προστεθεί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Οι περισσότεροι  απάντησαν πως δεν τους ενοχλεί κάτι, ή δεν τους έρχεται κάτι στο μυαλό στην παρούσα στιγμή. Δεν ήταν, όμως, λίγοι αυτοί που εξέφρασαν πως θα ήθελαν να υπάρχει μεγαλύτερη ασφάλεια, καθώς και προστασία των προσωπικών τους δεδομένων, όπως και η κατάργηση της δυνατότητας να αποθηκεύει ο καθένας φωτογραφίες από το «facebook». Αναφέρθηκε, επίσης, και η προστασία της ιδιωτικότητας, κάτι για το οποίο, θεωρώ, πως δεν ευθύνονται τα ΜΚΔ, τουλάχιστον εξ ολοκλήρου, αλλά ο τρόπος που χρησιμοποιούνται από τους χρήστες. Ο χρήστης λαμβάνει την απόφαση σχετικά με το αν θα επιλέξει να προβάλλει και να δημοσιοποιήσει την προσωπική του ζωή ή αν θα είναι περισσότερο προσεκτικός και διακριτικός. Τα ΜΚΔ σου δίνουν τη δυνατότητα, δε σε αναγκάζουν. Γενικότερα, κυριαρχεί η αντίληψη ότι αυτά τα μέσα ευθύνονται για την κατάργηση της ιδιωτικής ζωής και τη δημοσιοποίηση της καθημερινότητάς μας. Όχι, δεν είναι αυτό το πρόβλημα, αλλά εγώ, εσύ, ο καθένας που θεωρεί αναγκαίο να το κάνει, πολλές φορές αγνωώντας το λόγο και τις συνέπειες. Είναι πολύ σημαντική μία απάντηση, η οποία τόνιζε πως τα ΜΚΔ δε θα πρέπει να μας αντιμετωπίζουν σαν πελάτες, προβάλωντας μας, διαρκώς, διαφόρων ειδών διαφημίσεις. Υπήρξαν, επιπλέον, απαντήσεις σχετικά με την απαγόρευση της χρήσης των ΜΚΔ από άτομα κάτω των 18 ετών. Πολλές φορές είναι πιο συνειδητοποιημένοι χρήστες από πολλούς μεγαλύτερους.

Ακόμη, το μεγαλύτερο ποσοστό, περισσότεροι από τους μισούς, απάντησαν ότι όταν βρίσκονται έξω( π.χ με φίλους) κάποιες φορές ασχολούνται με τα «social media», ενώ ήταν ελάχιστοι αυτοί που υποστήριξαν πως το κάνουν πάντα (4,8 %). Στη συνέχεια, αρκετά θετικό θα χαρακτήριζα το ποσοστό 85,7% που θέλει τα ΜΚΔ να μην υπερέχουν σε τίποτα έναντι του πραγματικού κόσμου. Βέβαια, αυτό πολλές φορές το ξεχνάμε, καθώς ασυνείδητα προσυλωνόμαστε στο κινητό μας τηλέφωνο, μην προσπαθώντας να απολαύσουμε και να εκμεταλλευτούμε τη στιγμή που ζούμε.  Πολύ λιγότερα άτομα απάντησαν πως κάποιες φορές τα ΜΚΔ φαντάζουν πιο ενδιαφέροντα από τον έξω κόσμο, ενώ μόλις 2 άτομα ισχυρίζονται πως σίγουρα είναι πιο ενδιαφέροντα.

Στην ερώτηση για τον αν πιστεύουν ότι ο κόσμος θα ήταν καλύτερος δίχως τα ΜΚΔ, η προσωπική μου απάντηση είναι, όπως προανέφερα, πως το πρόβλημα δεν είναι τα ΜΚΔ, αλλά ο τρόπος που χρησιμοποιούνται από όλους εμάς. Τα εν λόγω μέσα είναι σαν ένα «όπλο» στα χέρια του ανθρώπου και εξαρτάται από αυτόν το πως θα το χρησιμοποιήσει. Με σωστή- συνειδητοποιημένη χρήση σίγουρα μπορούν να αποδειχθούν αρκετά βοηθητικά, ιδιαίτερα στη σημερινή εποχή της τεχνολογικής εξέλιξης. Ο λόγος, όμως, που έθεσα τη συγκεκριμένη ερώτηση είναι το γεγονός ότι ακούω συχνά άτομα να υποστηρίζουν πως ο κόσμος θα ήταν καλύτερος και πιο αληθινός αν δεν υπήρχαν τα ΜΚΔ.  Πράγματι, δεν ήταν λίγοι αυτοί που υποστήριξαν πως δίχως αυτα θα υπήρχε ποιοτικότερη επαφή μεταξύ των ατόμων και οι διαπροσωπικές σχέσεις θα ήταν πιο αληθινές, και μη επιφανειακές. Η άποψη αυτή είναι απόλυτα σεβαστή και, ενδεχομένως, τα άτομα αυτά να αισθάνονται πως τα ΜΚΔ δεν τους προσφέρουν τίποτα στην καθημερινή τους ζωή, αντιθέτως την υπονομεύουν.  Πλήθος ατόμων υποστήριξε πως τα ΜΚΔ είναι ιδιαίτερα χρήσιμα στην κοινωνία όπου ζούμε και μας διευκολύνουν καθημερινά, προσφέροντας μας εναλλακτικές μορφές επικοινωνίας και κάποιοι τόνισαν πως το θέμα δεν είναι η ύπαρξη τους ή μη, αλλά ο τρόπος που επιλέγουμε να τα χρησιμοποιούμε.

Στη συνέχεια, οι περισσότεροι από τους μισούς, για την ακρίβεια το ποσοστό 52,2%  απάντησε πως κάποιες φορές αφιερώνει περισσότερο χρόνο στα ΜΚΔ, σε σύγκριση με κάτι πιο σημαντικό, το 31,9% είπε όχι και το μικρότερο 15,9% πως το κάνει συστηματικά. Μεταξύ μας και ποιος δεν το κάνει; Και ποιος δεν έχει αργήσει σε μάθημα ή συνάντηση, προκειμένου να ασχοληθεί με κάτι απο αυτά; Ας μη μιλήσω καλύτερα για εξεταστική…όποιος ισχυριστεί το αντίθετο, ψεύδεται ασύστολα!

Ακόμη, όλοι οι συμμετέχοντες συμφώνησαν στο γεγονός ότι τα ΜΚΔ συμβάλλουν στην ταχύτατη και, φυσικά, δωρεάν επικοινωνία με άτομα από όλο τον κόσμο, ανά πάσα στιγμή, όπου κι αν βρίσκονται. Μπορεί να το θεωρούμε δεδομένο σήμερα, αλλά πραγματικά αποτελεί μία μεγάλη «επανάσταση» της τεχνολογίας.  Επίσης, κάποιοι τόνισαν πως συμβάλλουν στην κοινωνικοποίηση των ατόμων, αλλά και την ενημέρωση. Μάλιστα, αποτελούν έναν τρόπο,  για να περνάς τον χρόνο σου, μια διέξοδο. Θα προσέθετα, ακόμη, πως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, συμβάλλουν, πλέον, και  στη διευκόλυνση των επαγγελματικών σχέσεων και συναλλαγών και, μάλιστα, δημιουργούν νέου τύπου επαγγέλματα, όπως για παράδειγμα «εργασία από το σπίτι». Αυτό είναι πολύ σημαντικό αν σκεφτούμε πως παρέχεται το δικαίωμα στην εργασία και σε άτομα που, για τους οποιουσδήποτε λόγους δε διέθεταν αυτή τη δυνατότητα (π.χ. ΑΜΕΑ). Ακόμη, σύμφωνα με έρευνες τα ΜΚΔ αποβαίνουν ιδιαίτερα βοηθητικά στο επάγγελμα του marketing.

Επιπρόσθετα, στην ερώτηση σχετικά με το πως θα μπορούσαν τα ΜΚΔ να βελτιώσουν τον κόσμο, οι απαντήσεις ήταν αρκετές και ενδιαφέρουσες. Οι συμμετέχοντες τόνισαν πως θα μπορούσαν να προβάλλουν αντιπολεμικά και αντιρατσιστικά μηνύματα, όπως και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Επιπλέον, δεν ήταν λίγοι αυτοί που υποστηρίζουν πως θα έπρεπε να παρέχουν περισσότερη και ορθότερη ενημέρωση, ιδιαίτερα όσον αφορά σε ζητήματα υγείας και πολιτικής, αλλά και σχετικά με φιλανθρωπίες. Ακόμη, επισημάνθηκε η προώθηση διαφόρων κοινωνικών δράσεων και γενικότερης ευαισθητοποίησης. Επίσης, υποστηρίχθηκε πως θα έπρεπε να πραγματοποιούνται περισσότερες και πιο ουσιαστικές συζητήσεις μεταξύ των πολιτών για μείζονα πολιτικά και κοινωνικά ζητήματα και να προβάλλουν ορθότερα πρότυπα. Υπήρξαν, βέβαια, λίγα άτομα, τα οποία δεν πιστεύουν ότι μπορούν τα ΜΚΔ να συμβάλλουν με κάποιον τρόπο.

Σίγουρα τα ΜΚΔ μπορούν να καταστήσουν πιο ουσιαστικό τον λόγο ύπαρξης τους, προκειμένου να βελτιώσουν το κοινωνικό πλαίσιο, γεγονός,που εξαρτάται, φυσικά, και από τη θέληση και την επιμονή των πολιτών. Ο κάθε πολίτης, χρήστης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης είναι σε θέση να χαράξει τη δική του πορεία, να διαφοροποιηθεί και να συμβάλλει όπως και όσο μπορεί στη βελτίωση αυτού του γεγονότος. Θεωρώ πως πρόκειται για κάτι, το οποίο θα πρέπει να ξεκινήσει από τους ίδιους τους χρήστες, καθώς αυτοί διαθέτουν τη μεγαλύτερη δύναμη. Από τη στιγμή που οι χρήστες επιλέγουν να ασχολούνται με μία ορισμένη θεματολογία αυτή θα ανακυκλώνεται και θα προβάλλεται διαρκώς, όσο ανούσια κι αν είναι. Είναι στο χέρι μας να αλλάξει αυτή η κατάσταση και να επαναπροσδιοριστεί η χρήση των μέσων αυτών.

Τέλος, το 40,6% των ερωτηθέντων απάντησε πως αισθάνεται ότι μέσω των ΜΚΔ χάνει, στην ουσία, την ιδιωτικότητα του και βιώνει «παρακολούθηση», ενώ λιγότεροι απάντησαν πως δεν το πιστεύουν και ελάχιστοι πως δεν το έχουν σκεφθεί ή δεν τους αφορά. Όπως προαναφέρθηκε, είναι στο χέρι του κάθε χρήστη να καθορίσει το αν και πόσο θα προβάλλεται η προσωπική του ζωή. Τα ΜΚΔ απλώς εκμεταλλεύονται αυτή του την επιλογή, προκειμένου να αναπτυχθούν και να γίνουν περισσότερο δημοφιλή.

Θα  ήθελα να ευχαριστήσω θερμά όλα τα άτομα που αφιέρωσαν λίγο από τον χρόνο τους, προκειμένου να συμπληρώσουν το ερωτηματολόγιο μου και να με βοηθήσουν στη δημιουργία αυτού του άρθρου.

εεε

The official HTML5 Icon

Comments

comments